تئوری اقتضائی2 - Contingency Theory
ساعت ٥:٥٢ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ٢٥ اردیبهشت ۱۳٩٢  کلمات کلیدی: کارشناسان سیستم

تکنولوژی

تعریف تکنولوژی : تعریف مختلفی دارد که عبارتند از:

-          تکنولوژی معادل روش های انجام کار است

-          تکنولوژی عبارت است از ابزار تبدیل داده به ستاده = فرآیند

تکنولوژی دارای 4 بعد است:

  1. سخت افزار – Hard Ware
  2. نرم افزار -   Soft Ware
  3. مغز افزار -  Brain Ware
  4. سازمان افزار – Organization Ware

 

مطالعات تکنولوژی:

نخستین و مهمترین مطالعات در مورد تکنولوژی توسط خانم وود وارد انجام شد. وود وارد یک جامعه شناس بود. وی در سال 1950 به عنوان یک جامعه شناس مطالعه کرد که چرا بعضی از سازمان ها موفق هستند و برخی دیگر خیر. پس از بررسی متوجه شد که توفیق یا عدم توفیق سازمان ها به ساختار سازمانی آنها ارتباط دارد. وی پی برد که سازمان هایی موفق هستند که ساختارها با تکنولوژی آن سازمان مطابقت دارد.

خانم وود وارد سه نوع تکنولوژی را تشخیص داد :

  1. تکنولوژی تولید انبوه – حجم عظیمی از کالا ( خدمات ) به صورت یکسان و یک شکل با مقیاس بالا تولید می شود. مثل سمند ایران خودرو ( Mass)
  2. تکنولوژی سفارشی – تولید مطابق با سفارشات مثل تولید کفش
  3. تکنولوژی فرآیندی – یعنی اینکه دست کمترین دخالت را در تولید داشته باشد . مانند پالایشگاه

نکته :

-          اگر نوع تکنولوژی تولید سازمان سفارشی باشد ساختار ارگانیک

-          اگر نوع تکنولوژی تولید سازمان تولید انبوه باشد ساختار مکانیستیک

-          اگر نوع تکنولوژی تولید سازمان فرآیندی باشد ساختار ارگانیک

-          اگر تکنولوژی  تولید فرآیندی باشد رعایت قوانین و مقررات نقش کمتری دارد

-          اگر تکنولوژی تولید، تولید انبوه باشد نظام کنترل عمودی بیشتر می شود

 

فرآیندی

انبوه

سفارشی

ویژگی ساختار

زیاد

کم

زیاد

ارتباط شفاهی

کم

زیاد

کم

وجود دستور العمل های معین برای انجام کار

کم

زیاد

کم

ارتباطات کتبی

زیاد

کم

زیاد

مهارت کارکنان

کم

زیاد

کم

حیطه نظارت

کم

زیاد

کم

به کارگیری رویه های رسمی

ارگانیک

مکانیستیک

ارگانیک

ساختار کلی سازمان

 

سایز یا اندازه سازمان

یکی دیگر از متغیرهای سازمان که ساختار را تحت تاثیر قرار می دهد سایز یا اندازه سازمان است. نسبت به اندازه سازمان دو دیدگاه وجود دارد.

  1. دیدگاه سنتی – سایز یا اندازه سازمان به لحاظ سنتی، تعداد نفراتش می باشد یعنی هر قدر تعداد نفرات یک سازمان بیشتر باشد گوئیم سازمان بزرگ تر است و بالعکس .
  2. دیدگاه نوین – در این دیدگاه علاوه بر تعداد اعضاء سازمان معیارهای دیگری نیز برای اندازه سازمان ملاک است. از جمله ؛

ظرفیت مالی سازمان – یعنی هر قدر سازمان منابع مالی بیشتری را به چرخش در آورد گوئیم آن سازمان بزرگ است و بالعکس

میزان تعامل با مشتری – هر قدر یک سازمان با تعداد مشتریان بیشتری تعامل داشته باشد در مقایسه با سازمانی که با تعداد کمتری در تعامل است گوئیم آن سازمان بزرگ تر است

- ظرفیت فنی یا تکنولوژی (فیزیکی) سازمان – هر قدر یک سازمان ظرفیت فیزیکی بالاتری دارد سایز بزرگتری نیز خواهد داشت

 

جزوه قلم چی سال 1382