کیفیت و استاندارد از دیدگاه اسلام
ساعت ۱٢:۳٤ ‎ق.ظ روز جمعه ۱٦ فروردین ۱۳٩٢  کلمات کلیدی: تجزیه و تحلیل سیستم ها

کیفیت و استاندارد از دیدگاه اسلام
آفریننده جهان برای برقراری نظام خلقت در این عالم هستی برای هر چیزی حدی ، مقداری و معیار و اندازه ای را مقرر کرده است و برای برقراری روابط و مشی انسان ها با هم و حتی رابطه انسانها با خالق خویش و تأمین سلامتی و نیک بختی آنها ، تبعیت و اطاعت از حدود و نظامات الهی ، کتاب آسمانی (قرآن) را که مشحون از قواعد و قوانین زندگی است ، فرستاده که در آن اشارات زیادی به قدر ، اندازه ، حدود نظم و قواعد زندگی خوب شده است .
استاندارد پدیده ای تازه و امری بدیع و نوظهور و ساخته ذهن بشری نیست ، بلکه مفهوم وسیع آن در تمام عالم هستی وجود داشته و دارد و انسان تنها با درک و اقتباس از عالم طبیعت و پیروی از خالق خود درصدد پیاده کردن و استقرار آن در سایر وجود و شئون زندگی خود از جمله در زمینه تولیدات ، مصنوعات و خدمات برآمده و فصل نوینی را در عالم صنعت ، تولید و تجارت گشوده که آن را استاندارد نام نهاده است.
در فرهنگ دینی جامعه و در قانون اساسی چندین مورد به امور حاکمیتی و وظایف حکومتی از لحاظ تأمین ایمنی و سلامت مردم تأکید شده است . در صدر اسلام در حکومت اسلامی تشکیلاتی بنام امور حسبیه در رابطه با کنترل کیفیت مایحتاج و ارزاق مردم تعبیه شده بود که فردی بنام محتسب کل با چند نفر در آنجا فعالیت می کردند . نقل شده است که حضرت علی (ع) در زمان خود جهت نظارت بر امور حسبیه به بازار کوفه مراجعه می کردند و از نزدیک کیفیت گندم ، روغن و سایر موارد از جمله وضعیت
ترازوها و پیمانه ها (مکیال) را نظارت می فرمودند .
در قرآن کریم در آیات متعدد به قدر ، اندازه ، میزان ، مکیال ، قسط و احسن عمل اشاره شده است .
درباره کم فروشی و کالای بی کیفیت در آیه 85 سوره هود آمده است : " و یا قوم اوفواالمکیال و المیزان بالقسط و لاتبخسواالناس اشیاءهم و لاتعثوا فی الارض مفسدین " ای قوم من پیمانه و ترازو را به انصاف و عدالت تمام و کمال انجام دهید و به مردم کم فروشی نکنید و در زمین فتنه و فساد نکنید . پس آیا شایسته است در بازارهای اسلامی کم فروشی و تولیدکننده مسلمان کالای غیراستاندارد تولید کند و یا ساختمانهایی ساخته شود که اصول ساخت و مهندسی رعایت نشود و جان مردم به خطر بیافتد . در جامعه موحد هر کاری باید در عالی ترین سطح انجام شود . باید حقوق مردم و مصرف کنندگان رعایت شود و رضایت مشتریان و در رأس آن رضایت خداوند متعال درنظر گرفته شود.
رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم که رفتار و گفتارش برای جهانیان الگو به شمار می رود در اهمیت کار درست و استاندارد می فرماید : "ان الله تعالی یحب اذا عمل احدکم عملاً أن یتقنه" همانا خدای تعالی دوست می دارد هرگاه یکی از شما عملی را انجام می دهد آن عمل را منظم و درست انجام دهد ؛ و نیز این گفتار از حضرت امام صادق (ع) است که فرمود (ما من شی الا و له حد ) چیزی در جهان نیست جز آنکه حد و اندازه ای بر آن مقرر است .